akıl yoluyla elde edilemeyen bilgileri kalp ve sezgi yoluyla elde etme metodudur. yunanca ''gizli'' anlamına gelen mysthos yahut ''gözleri kapamak, esrarlı bir hale bürünmek'' manası taşıyan musterio'dan türetilmiştir. mistisizm doğrudan tanrı'ya ulaşma, o'nu ruhla kavrama imkanı sağlar. sezgiler yoluyla bilgeliğe ulaşmak, görünen dünyanın ötesinde görünmeyenin bilinciyle aydınlanmak amaçlanır. bu terim osmanlıca'da sırriye adıyla anılır. şarkiyatçılar tasavvuf karşılığı mistisizm, mutasavvıf karşılığı mistik demişlerse de kavramlar arası anlam farklılığı dolayısıyla bu kullanım ortadan kalkmıştır.
elimde 1960'lı yıllarda basılmış bir türkçe sözlük var. haliyle dili biraz eski ama anlaşılıyor. bakalım ne demiş mistisizm için. "müşahede ve muhakemeden çok his ve sezişi esas alan doktrin, doğu'nun tasavvufuna karşılıktır. " peki türk dili kurumu sözlüğü ne diyor bu konuda bir de ona bakalım. "bir konuda en üst derecede bulunabilme tutkusu." bir de örnek cümle vermiş "bizi sıhhatimize iman ettiren, kuvvetlerimizin arttığını duyuran spor mistisizmi daha teessüs etmemişti. (a. ş. hisar)" mistisizmin birincil anlamı buymuş. yersen. ikincil anlam olarak da tek kelime var. "gizemcilik." aradan geçen yaklaşık elli yılda ne oldu da bir kelimenin anlamı bu şekilde değişti. ya da değişti mi? yoksa beş gün sonra 88 yaşını dolduracak olan tdk artık alzheimerlı bir hasta gibi ne dediğini bilmez hallere mi geldi. yazıklar olsun ve ayrıca yuh. dili bunlardan öğrenen nesillerle iletişim problemi yaşıyor olmam bu durumda son derece normal görünüyor bana.